เมื่อนิ้วขาด ต้องทำอย่างไร?

เมื่อนิ้วขาด ต้องทำอย่างไร?
การปฐมพยาบาลที่ถูกต้อง เพิ่มโอกาส “ต่อกลับได้”

อุบัติเหตุที่ทำให้นิ้วขาดอาจเกิดจากเครื่องจักร ของมีคม หรืออุบัติเหตุในชีวิตประจำวัน สิ่งสำคัญคือ ต้องปฐมพยาบาลอย่างถูกต้องและรวดเร็ว เพราะสภาพของบาดแผลและชิ้นส่วนนิ้วที่ขาดมีผลต่อโอกาสในการผ่าตัดต่ออวัยวะและการกลับมาใช้งานในอนาคต

1. ควบคุมเลือดออกก่อน

เมื่อเกิดเหตุ ควรเริ่มจากการห้ามเลือด โดย

• ใช้ผ้าสะอาดหรือผ้าก๊อซกดบริเวณบาดแผล
• ยกมือให้สูงกว่าระดับหัวใจ
• กดแผลต่อเนื่องเพื่อควบคุมเลือดออก

การห้ามเลือดอย่างเหมาะสมช่วยลดการเสียเลือดและเพิ่มความปลอดภัยระหว่างนำส่งโรงพยาบาล

2. ดูแลบาดแผลอย่างระมัดระวัง

หลังควบคุมเลือดออกแล้ว สามารถดูแลบริเวณแผลโดย

• ล้างเบา ๆ ด้วยน้ำสะอาดหรือน้ำเกลือ
• ปิดด้วยผ้าก๊อซสะอาด
• หลีกเลี่ยงการพันแผลแน่นเกินไป

ไม่ควรขัดหรือทำความสะอาดแผลอย่างรุนแรง เพราะอาจทำให้เนื้อเยื่อเสียหายเพิ่มขึ้น

3. วิธีเก็บนิ้วที่ขาดให้ถูกต้อง

การเก็บชิ้นส่วนนิ้วเป็นขั้นตอนสำคัญมาก โดยควร

• เก็บชิ้นส่วนนิ้วที่ขาดให้ครบ
• ห่อด้วยผ้าสะอาดหรือผ้าก๊อซที่ชื้นเล็กน้อย
• ใส่ในถุงพลาสติกสะอาดและปิดให้สนิท
• นำถุงดังกล่าวไปวางในภาชนะที่มีน้ำแข็ง เพื่อรักษาอุณหภูมิให้เย็น

• ห้ามให้นิ้วสัมผัสน้ำแข็งโดยตรง
• ห้ามแช่นิ้วลงในน้ำ
• ห้ามปล่อยชิ้นส่วนให้แห้ง

การเก็บรักษาอย่างถูกวิธีช่วยลดความเสียหายของเนื้อเยื่อและเพิ่มโอกาสในการผ่าตัดต่อสำเร็จ

4. รีบไปโรงพยาบาลโดยเร็วที่สุด

หลังเกิดอุบัติเหตุควรนำทั้งผู้ป่วยและชิ้นส่วนนิ้วที่ขาดไปโรงพยาบาลโดยเร็ว เพราะโดยทั่วไป ยิ่งได้รับการรักษาเร็ว โอกาสในการต่ออวัยวะสำเร็จก็ยิ่งดีขึ้น

หากชิ้นส่วนนิ้วได้รับการเก็บรักษาในอุณหภูมิเย็นอย่างถูกวิธี จะช่วยชะลอความเสียหายของเนื้อเยื่อระหว่างการนำส่งโรงพยาบาล

สิ่งที่ไม่ควรทำหลังนิ้วขาด

เพื่อป้องกันความเสียหายของเนื้อเยื่อเพิ่มเติม ควรหลีกเลี่ยง

• การแช่นิ้วในน้ำหรือน้ำแข็งโดยตรง
• การใช้แอลกอฮอล์หรือสารเคมีทำความสะอาด
• การล้างหรือขัดบริเวณแผลอย่างแรง
• การพันแผลแน่นเกินไป

จำง่าย 4 ขั้นตอน

ห้ามเลือด → ปิดแผล → เก็บนิ้วให้ถูกวิธี → รีบไปโรงพยาบาล

การดูแลที่ถูกต้องตั้งแต่นาทีแรกสามารถเพิ่มโอกาสในการผ่าตัดต่ออวัยวะและช่วยให้ผู้ป่วยมีโอกาสกลับมาใช้งานนิ้วหรือมือได้ดีขึ้น